← กลับสารพันข่าวสาร

(ก) คำว่า กรรมในกัมมจตุกกะนี้ หมายความว่าอย่างไร ? แสดงวจนัตถะว่าอย่างไร องค์ธรรมได้แก่อะไร ?(ข) กัมมจตุกกะนี้ พระอนุรุทธาจารย์แสดงกรรมแบ่งออกเป็นกี่หมวด ? คืออะไรบ้าง ? และหมวดไหน แสดงตามสุตตันตนัย หมวดไหน แสดงตามอภิธัมมนัย จงแสดงมาตามลำดับ

วิเวกธรรม
สมาชิก
🕒 21/10/2026 08:00 ความคิดเห็น 0
ตอบ

(ก) คำว่า กรรม หมายความว่า การกระทำที่เกี่ยวด้วย กาย วาจา ใจ ทั้งทางดีและทางไม่ดี ชื่อว่ากรรม
หรือธรรมชาติที่ให้สำเร็จการกระทำนั้น ๆ ชื่อว่า กรรม

วจนัตถะ:
• กรณ = กมฺม (การกระทำชื่อว่า กรรม)
• กโรนฺติ เอเตนาติ = กมฺม (สัตว์ทั้งหลายย่อมกระทำโดยอาศัยธรรมชาตินั้น ฉะนั้นธรรมชาติที่เป็นเหตุให้สำเร็จการกระทำเหล่านั้นชื่อว่า กรรม)

องค์ธรรม: ได้แก่ เจตนาที่อยู่ในอกุศลจิต ๑๒ และโลกียกุศลจิต ๑๗

(ข) พระอนุรุทธาจารย์แสดงกัมมจตุกกะนี้ แบ่งออกเป็น ๔ จตุกกะ คือ
๑. กิจจจตุกกะ: ว่าโดยกิจมี ๔ อย่าง
๒. ปากทานปริยายจตุกกะ: ว่าโดยลำดับแห่งการให้ผลมี ๔ อย่าง
๓. ปากกาลจตุกกะ: ว่าโดยเวลาที่ให้ผลมี ๔ อย่าง
๔. ปากัฏฐานจตุกกะ: ว่าโดยฐานะที่ให้ผลมี ๔ อย่าง

การแสดงตามนัย:
• แสดงตามอภิธัมมนัย (แน่นอน): ได้แก่ ปากัฏฐานจตุกกะ อย่างเดียว
• แสดงตามสุตตันตนัย (ไม่แน่นอน เป็นไปโดยส่วนมาก): ได้แก่ จตุกกะทั้ง ๓ ที่เหลือ (กิจจจตุกกะ, ปากทานปริยายจตุกกะ, ปากกาลจตุกกะ)
คะแนนกระทู้นี้ 0
— ลายเซ็นสมาชิก —
✨คนย่อมเศร้าโศก เพราะอุปธิทั้งหลาย 
คนผู้ไม่มีอุปธิ ย่อมไม่เศร้าโศกเลย ฯ
ธนิยสูตรที่ ๒
ความคิดเห็น 0
💬 ความคิดเห็น ✏️ แสดงความคิดเห็น
ยังไม่มีความคิดเห็น
ยังไม่มีความคิดเห็นครับ