← กลับสารพันข่าวสาร

คำว่า “ลกฺขณ นาม” เป็นต้น แปลว่า “ธรรมดาไตรลักษณ์นั้น มีสภาพเป็นบัญญัติ หาใช่เรียกว่า เป็นกามธรรม มหัคคตธรรม โลกุตตรธรรมแต่ประการใดไม่” ดังนี้ ไตรลักษณ์ที่กล่าวถึงนี้ เป็นไตรลักษณ์แท้หรือเทียม ? ที่ตอบเช่นนั้นอาศัยอะไรเป็นหลัก ?

วิเวกธรรม
สมาชิก
🕒 21/10/2026 08:00 ความคิดเห็น 0
ตอบ

ไตรลักษณ์ที่กล่าวถึงนี้เป็น ไตรลักษณ์เทียม

เหตุผลและหลักอ้างอิง:
เพราะเป็นไตรลักษณ์ที่ผู้ปฏิบัติบริกรรมพิจารณาเอาเองโดยเฉพาะ ซึ่งไม่มีการกำหนดรู้รูปนามที่ปรากฏอยู่เฉพาะหน้า เป็นไตรลักษณ์ที่ไม่มีสภาวปรมัตถ์ จัดเป็นอวิชชมานบัญญัติ จึงเป็นอารมณ์ของวิปัสสนาไม่ได้

ที่ตอบเช่นนี้ อาศัยคำอธิบายของท่านมูลฎีกาจารย์เป็นหลัก ซึ่งท่านอธิบายว่า คำว่า “ลกฺขณ นาม” เป็นต้นที่ท่านพระอรรถกถาจารย์กล่าวไว้นั้น หมายถึง ไตรลักษณ์ที่พระโยคีพิจารณาเอาโดยเฉพาะ ซึ่งไม่เกี่ยวกับการกำหนดรู้รูปนามที่เกิดอยู่เฉพาะหน้าว่า เป็นอนิจจัง ทุกขัง อนัตตา ไตรลักษณ์ประเภทนี้มีสภาพเป็นบัญญัติ ไม่มีสภาวปรมัตถ์ปรากฏ เหตุที่พิจารณาไตรลักษณ์เอาโดยเฉพาะโดยไม่มีสภาวปรมัตถ์ปรากฏนั้น จึงกล่าวไม่ได้เลยว่า เป็นกามธรรม มหัคคตธรรม หรือโลกุตตรธรรม แต่อย่างใด
คะแนนกระทู้นี้ 0
— ลายเซ็นสมาชิก —
✨คนย่อมเศร้าโศก เพราะอุปธิทั้งหลาย 
คนผู้ไม่มีอุปธิ ย่อมไม่เศร้าโศกเลย ฯ
ธนิยสูตรที่ ๒
ความคิดเห็น 0
💬 ความคิดเห็น ✏️ แสดงความคิดเห็น
ยังไม่มีความคิดเห็น
ยังไม่มีความคิดเห็นครับ