ให้จำแนกเจตสิก ๕๒ โดย ธาตุ, สัจจะ และสัจจวิมุต ?

ตอบ

จำแนกเจตสิก ๕๒ โดย ธาตุ, สัจจะ และสัจจวิมุต ดังนี้:

• จัดเป็นธาตุ ได้ ๑ ธาตุ คือ:
ธัมมธาตุ

• จัดเป็นสัจจะ ได้ ๓ สัจจะ คือ:
๑. ทุกขสัจจะ: ได้แก่ เจตสิก ๕๑ ดวง (เว้นโลภเจตสิก) ที่ในโลกียจิต ๘๑
๒. สมุทยสัจจะ: ได้แก่ โลภเจตสิก
๓. มัคคสัจจะ: ได้แก่ องค์มรรค ๘ หรือ ๗ ที่ในมัคคจิต ๔

• ส่วนสัจจวิมุต ได้แก่:
เจตสิกที่เหลือ ๒๘ ดวง (เว้นองค์มรรค ๘) ที่ในมัคคจิต ๔ และเจตสิก ๓๖ ดวง ที่ในผลจิต ๔ จัดเป็น สัจจวิมุต (พ้นจากสัจจะ ๔)