กลับหน้าแรกธรรมสุตตะ

สำรวจหมวดหมู่

6 หมวด
🛕
เรื่องของพระ
เรื่องราวของพระสงฆ์ กิจกรรม พิกัดสัปปายะ
14 กระทู้
🙏
ปุจฉา-วิสัชนา
ถาม-ตอบ ปัญหาสภาวะธรรมล้วนๆ สำหรับอาภิธรรมิกะทุกระดับ
537 กระทู้
⚖️
กฎแห่งกรรม
เรื่องกรรมและผลของกรรม หลักธรรม และเรื่องราวที่เกี่ยวข้อง
0 กระทู้
💬
เปิดประเด็น
คำถาม เรื่องชวนคิด และประเด็นสำหรับแลกเปลี่ยนความคิดเห็น
1 กระทู้
🌏
ชีวิตในภพ
ชีวิตและความตาย (มี อสุภะ โปรดพิจารณาจิตก่อน)
3 กระทู้
🧘
ผ่อนคลาย
เรื่องเบาๆ สัพเพเหระในชีวิตประจำวัน
7 กระทู้

เรื่องน่าสนใจ

กระทู้เด่นจากชุมชน

กระทู้ล่าสุดทั้งหมด

562 กระทู้
+ ฝากข่าวสาร
ทั้งหมด 🛕 เรื่องของพระ🙏 ปุจฉา-วิสัชนา⚖️ กฎแห่งกรรม💬 เปิดประเด็น🌏 ชีวิตในภพ🧘 ผ่อนคลาย

(ก) อัพภันตรมาติกานิทเทส ที่พระพุทธองค์ทรงแสดงในทุติยนยนิทเทส มีกี่อย่าง ? คืออะไรบ้าง ?(ข) จงแสดง ปุจฉา เฉพาะภาษาไทย เวทนานิทเทส (ปฏิจจสมุปปาท) ตามตติยนยนิทเทส ?

ตอบ(ก) อัพภันตรมาติกานิทเทส ในทุติยนยนิทเทส มี ๔ อย่าง คือ:๑. อายตนนิทเทส๒. ธาตุนิทเทส๓. อินทริยนิทเทส๔. ปฏิจจสมุปบาทนิทเทส(ข) แสดง ปุจฉา เฉพาะภาษาไทย เวทนานิทเทส (ปฏิจจส…

จงวิสัชนาเป็นบาลีคำแปลพร้อมแสดงองค์ธรรมและการจำแนกโกฏฐาสในข้อปุจฉาดังต่อไปนี้:ยสฺส รูปกฺขนฺโธ นุปฺปชฺชิตฺถ, ตสฺส เวทนากฺขนฺโธ นุปฺปชฺชิตฺถาติ ?

ตอบวิสัชนา: นตฺถิ.คำแปล: ไม่มีแสดงองค์ธรรมและการจำแนกโกฏฐาสในอนุโลมปุจฉา ยสฺส รูปกฺขนฺโธ นุปฺปชฺชิตฺถ เป็นสันนิฏฐานบท, ตสฺส เวทนากฺขนฺโธ นุปฺปชฺชิตฺถ เป็นสังสยบท• องค์ธรร…

(ก) บทนิทเทสดังต่อไปนี้ นับสงเคราะห์ธรรมอะไร ? ที่ขันธ์ต่างกัน แต่อายตนะ ธาตุ เหมือนกัน ?- นิโรธสัจจนิทเทส, โสกนิทเทส, ชีวิตินทริยนิทเทส, ฌานนิทเทส, จิตตสังสัฏฐปทนิทเทส(ข) จงแสดง จิตตสหภุปทนิทเทส ตามตติยนยนิทเทส ?

ตอบ(ก) บทนิทเทสที่นับสงเคราะห์ธรรมที่ขันธ์ต่างกัน แต่อายตนะ ธาตุ เหมือนกัน:• นิโรธสัจจนิทเทส: นับสงเคราะห์ เวทนา, สัญญา, สังขาร, สุขุมรูป• โสกนิทเทส: นับสงเคราะห์ สัญญา, …

มิจฺฉตฺตนิยตธรรมนี้ ว่าโดยสามัญแล้วมีกี่อย่าง คืออะไรบ้าง ? และให้อธิบายใน นิยตมิจฉาทิฏฐิกรรมทั้ง ๓ ?

ตอบมิจฺฉตฺตนิยตธรรม ว่าโดยสามัญแล้วมี ๒ อย่าง คือ:๑. นิยตมิจฉาทิฏฐิกรรม ๓๒. ปัญจานันตริยกรรม ๕อธิบายใน นิยตมิจฉาทิฏฐิกรรม ๓ ประการ คือ:๑. นัตถิกทิฏฐิ: มีความเห็นว่าสัตว์ท…

(ก) มหาบริจาค ๕ และจริยะ ๓ มีอะไรบ้าง ให้แสดงมา พร้อมด้วยความหมาย ?(ข) คำว่า มาติกา หมายความว่าอะไร ? ได้แก่อะไร ? และในธัมมสังคณีปกรณ์นี้ เมื่อว่าโดยกัณฑ์แล้ว แบ่งออกเป็นกี่กัณฑ์ คืออะไรบ้าง ? ให้อธิบายการแสดงปรมัตถธรรมของพระพุทธองค์ในกัณฑ์นั้น ๆ ?

ตอบ(ก) มหาบริจาค ๕ และจริยะ ๓ พร้อมด้วยความหมาย มีดังนี้:มหาบริจาค ๕ คือ:๑. ธนบริจาค: การสละทรัพย์สินเงินทองและฐานะ ปเทสราชา เอกราชา จักรวรรดิราชา๒. ปุตตบริจาค: การให้บุต…

(ก) จงแสดงความเป็นไปของปฏิจจสมุปบาทในโลกุตตรวิปากจิต ๔ เจตสิก ๓๖ นั้นว่า มีองค์ปฏิจจสมุปบาทกี่องค์ ? คืออะไรบ้าง ?(ข) จงแสดงความเป็นไปของปฏิจจสมุปบาทในโลกุตตรกุศลจิตมา ๓ คู่ คือคู่ที่ ๑ คู่ที่ ๒ และคู่สุดท้าย พร้อมด้วยบทสุดท้าย ทั้งที่เป็นบาลีและคำแปล ?

ตอบ(ก) โลกุตตรวิปากจิต ๔ เจตสิก ๓๖ มีองค์ปฏิจจสมุปบาท ๑๑ องค์ คือ:๑. สังขาร๒. วิญญาณ๓. นาม๔. ฉัฏฐายตนะ๕. ผัสสะ๖. เวทนา๗. ปสาทะ๘. อธิโมกข์๙. ภวะ๑๐. ชาติ๑๑. ชรามรณะ(ข) ความ…

พระพุทธองค์ทรงแสดงทุกมาติกาเป็นหมวด ๆ อยากทราบว่า หมวดที่มีชื่อว่า โคจฺฉก นั้น มีจำนวนเท่าใด คืออะไรบ้าง และหมวดที่มีชื่อว่า ทุกะ นั้น มีจำนวนเท่าใด คืออะไรบ้าง และในทุกมาติกาบทที่มีองค์ธรรม เป็นรูปปรมัตถ์อย่างเดียว หรือบทที่มีองค์ธรรม เป็นนิพพานปรมัตถ์อย

ตอบหมวดที่มีชื่อว่า โคจฺฉก มี ๑๐ โคจฺฉก คือ:๑. เหตุโคจฺฉก | ๒. อาสวโคจฺฉก | ๓. สญฺโญชนโคจฺฉก | ๔. คนฺถโคจฺฉก | ๕. โอฆโคจฺฉก๖. โยคโคจฺฉก | ๗. นีวรณโคจฺฉก | ๘. ปรามาสโคจฺฉก…

(ก) วิญญาณ และ นามรูป ว่าโดยอภิธรรมภาชนียนัยแล้ว องค์ธรรมได้แก่อะไร ?(ข) อวิชชมาเนนวิชชมานบัญญัติ และ วิชชมาเนนอวิชชมานบัญญัติ หมายความว่าอะไร ? ให้แสดงตัวอย่างประกอบ ?

ตอบ(ก) วิญญาณ และ นามรูป ว่าโดยอภิธรรมภาชนียนัย องค์ธรรมได้แก่:• วิญญาณ: องค์ธรรมได้แก่ จิต ๘๙• นาม: องค์ธรรมได้แก่ เจตสิก ๕๒• รูป: องค์ธรรมได้แก่ รูป ๒๘(ข) ความหมายและตั…
ยอดนิยม

จงตอบคำถามดังต่อไปนี้:(ก) นามเป็นปัจจัย นามรูปเป็นปัจจยุปบัน มีกี่ปัจจัย ? คืออะไรบ้าง ?(ข) ปัจจัยที่มีอำนาจเป็น ชนกสัตติ มีกี่ปัจจัย ? คืออะไรบ้าง ?(ค) ปัจจัยที่เป็นไปได้ในเอกโวการภูมิ มีกี่ปัจจัย ? คืออะไรบ้าง ?

ตอบ(ก) นามเป็นปัจจัย นามรูปเป็นปัจจยุปบัน มี ๙ ปัจจัย คือ:๑. เหตุปัจจัย๒. สหชาตาธิปติปัจจัย๓. สหชาตกัมมปัจจัย๔. นานักขณิกกัมมปัจจัย๕. วิปากปัจจัย๖. นามอาหารปัจจัย๗. สหชาต…

จงแสดงองค์ธรรมในบาลีดังต่อไปนี้:(ก) น รูปํ(ข) น เวทนา(ค) น สญฺญา(ง) น สงฺขารา(จ) น วิญฺญาณํ ?

ตอบแสดงองค์ธรรมในบาลีต่าง ๆ ดังนี้(ก) น รูปํ• องค์ธรรม: ได้แก่ โลกุตตรจิต ๘, เจตสิก ๓๖, นิพพาน, บัญญัติ(ข) น เวทนา• องค์ธรรม: ได้แก่ จิต ๘๙, เจตสิก ๕๑ (เว้นเวทนาเจตสิก), …

การเจริญเมตตาแบบบริกรรมท่องจำทั่วไปอย่างสามัญนั้น ว่าโดยอาการแห่งเมตตา ว่าโดยบุคคลที่ได้รับการแผ่ ว่าโดยทิศที่จะทำการแผ่ไป มีอย่างละเท่าไร ? คืออะไรบ้าง ? (สำหรับทิศให้แสดงเพียง ๔ ทิศข้างต้น)

ตอบ๑. ว่าโดยอาการแห่งเมตตา มี ๔ อย่าง คือ:• อเวรา โหนฺตุ: ขอ...จงไม่มีศัตรูภายในและภายนอกทั่วกัน• อพฺยาปชฺชา โหนฺตุ: ขอ...จงไม่มีความวิตกกังวล เศร้าโศกพยาบาททั่วกัน• อนีฆ…

เหตุที่ทำให้ทานกุศลสามารถส่งผลเป็นทิฏฐธัมมเวทนียกรรมนั้น จะต้องประกอบด้วยองค์กี่อย่าง ? คืออะไรบ้าง ?

ตอบเหตุที่ทำให้ทานกุศลสามารถส่งผลเป็นทิฏฐธัมมเวทนียกรรม (ให้ผลในปัจจุบันชาติ) ต้องประกอบด้วยองค์ ๔ ประการ คือ๑. วัตถุสัมปทา: ปฏิคราหกผู้รับทานนั้น เป็นพระอนาคามีหรือพระอร…

จงวิสัชนา ทุกขสัจจมูละ มัคคสัจจมูลียมกะ แห่งอตีตวาระ อนุโลมนัย ปุคคลวาระ ของอุปปาทนิโรธวาระ โดยภาษาบาลีและภาษาไทย พร้อมทั้งแสดงองค์ธรรม ? (เฉพาะอนุโลมปุจฉา)

ตอบวิสัชนา: อนภิสเมตาวีนํ เตสํ ทุกฺขสจฺจํ อุปฺปชฺชิตฺถ โน จ เตสํ มคฺคสจฺจํ นิรุชฺฌิตฺถ, อภิสเมตาวีนํ เตสํ ทุกฺขสจฺจญฺจ อุปฺปชฺชิตฺถ มคฺคสจฺจญฺจ นิรุชฺฌิตฺถ.คำแปล: เมื่อบุ…

(ก) จงแสดง สมุทยสัจจนิทเทส ตามจตุตถนยนิทเทส ?(ข) จงแสดง อิตถินทริยนิทเทส ตามจตุตถนยนิทเทส (เฉพาะภาษาไทย) ?

ตอบ(ก) แสดง สมุทยสัจจนิทเทส ตามจตุตถนยนิทเทส:ปุจฉา: สมุทยสจฺเจน เย ธมฺมา ขนฺธสงฺคเหน สงฺคหิตา อายตนสงฺคเหน สงฺคหิตา ธาตุสงฺคเหน สงฺคหิตา เตหิ ธมฺเมหิ เย ธมฺมา ขนฺธสงฺคเหน…

(ก) จงแสดง ปุริสินทริยนิทเทส (เฉพาะสัมปยุตต์ภาษาไทย) ตามเอกาทสมนยนิทเทส ?(ข) จงแสดง โสกนิทเทส (เฉพาะวิปปยุตต์ภาษาไทย) ตามเอกาทสมนยนิทเทส ?

ตอบ(ก) แสดง ปุริสินทริยนิทเทส (เฉพาะสัมปยุตต์ภาษาไทย) ตามเอกาทสมนยนิทเทส:ปุจฉา: ปุริสินทรีย์นี้ นับสงเคราะห์ สุขุมรูป ๑๕ (เว้นปุริสภาวะ) โดยความเป็น รูปขันธ์, ธัมมายตนะ, …

จงวิสัชนาพร้อมทั้งคำแปล ในคำปุจฉาดังต่อไปนี้ ?• ปุจฉา: อิตฺถินฺทฺริยํ กตีหิ ขนฺเธหิ กตีหายตเนหิ กตีหิ ธาตูหิ วิปฺปยุตฺตํ ?• ปุจฉา: อิทฺธิปาโท กตีหิ ขนฺเธหิ กตีหายตเนหิ กตีหิ ธาตูหิ สมฺปยุตฺโต ?• ปุจฉา: รูปภโว กตีหิ ขนฺเธหิ กตีหายตเนหิ กตีหิ ธาตูหิ วิปฺปยุ

ตอบวิสัชนาพร้อมทั้งคำแปลในคำปุจฉา ดังนี้:๑. วิสัชนา: อิตฺถินฺทฺริยํ จตูหิ ขนฺเธหิ เอเกนายตเนน สตฺตหิ ธาตูหิ วิปฺปยุตฺตํ เอเกนายตเนน เอกาย ธาตุยา เกหิจิ วิปฺปยุตฺตํ ฯแปล: …

จงบอกองค์ธรรมของคำถามต่อไปนี้ ?(ก) ภูมิที่จักขายตนะกำลังเกิด แต่กายายตนะไม่เคยเกิด มีกี่ภูมิ ? คือภูมิอะไรบ้าง ?(ข) ภูมิที่รูปธาตุเคยเกิด แต่รสธาตุจักไม่เกิด มีกี่ภูมิ ? คือภูมิอะไรบ้าง ?(ค) ภูมิที่มีรูปายตนะเคยเกิด แต่กายายตนะจักไม่เกิด มีกี่ภูมิ ? คือภู

ตอบ(ก) ภูมิที่จักขายตนะกำลังเกิด แต่กายายตนะไม่เคยเกิด:มี ๑๕ ภูมิ คือ รูปภูมิ ๑๕ (เว้นอสัญญสัตตภูมิ ๑)(ข) ภูมิที่รูปธาตุเคยเกิด แต่รสธาตุจักไม่เกิด:มี ๑๖ ภูมิ คือ รูปภูมิ…

(ก) ในยมกปกรณ์มียมกะอยู่กี่อย่าง ? คืออะไรบ้าง ?(ข) ในยมกปกรณ์มีปัญหาและวิสัชนา ฝ่ายละกี่อย่าง ? คืออะไรบ้าง ? (ไม่ต้องแสดงความหมาย)

ตอบ(ก) ในยมกปกรณ์มียมกะอยู่ ๑๐ อย่าง คือ:๑. มูลยมกะ๒. ขันธยมกะ๓. อายตนยมกะ๔. ธาตุยมกะ๕. สัจจยมกะ๖. สังขารยมกะ๗. อนุสสยยมกะ๘. จิตตยมกะ๙. ธัมมยมกะ๑๐. อินทริยยมกะ(ข) ปัญหาแล…

(ก) ในขันธยมกะมีวาระกี่อย่าง ? คืออะไรบ้าง ? ให้อธิบายในวาระนั้น ๆ มาด้วย ?(ข) ในปัณณัตติวาระนิทเทส มีวาระหรือนยวาระกี่อย่าง ? คืออะไรบ้าง ? ให้แสดงพร้อมความหมาย ?

ตอบ(ก) ในขันธยมกะมีวาระ ๓ อย่าง คือ:๑. ปัณณัตติวาระ: เป็นวาระที่พระพุทธองค์ทรงแสดงโดยการจำแนกชื่อของขันธ์, อายตนะ, ธาตุ เป็นต้น เป็นวาระที่ทรงแสดงเพื่อจะให้รู้ถึงปริยัตติ…

จงแสดงพระบาลี คำแปล จำแนกบท แสดงองค์ธรรม และว่าโดยกาล ภูมิ บุคคล วิถี ของอพยากตปทาวสานในอพยากตบทแห่งรูปชีวิตินทริยปัจจัย มาให้สมบูรณ์ ?

ตอบพระบาลี และคำแปล:อพฺยากโต ธมฺโม อพฺยากตสฺส ธมฺมสฺส รูปชีวิตินฺทฺริยปจฺจเยน ปจฺจโย ฯคำแปล: อพยากตธรรมเป็นปัจจัยช่วยอุปการะแก่อพยากตธรรมด้วยอำนาจรูปชีวิตินทริยปัจจัยจำแน…