กลับหน้าแรกธรรมสุตตะ

สำรวจหมวดหมู่

6 หมวด
🛕
เรื่องของพระ
เรื่องราวของพระสงฆ์ กิจกรรม พิกัดสัปปายะ
14 กระทู้
🙏
ปุจฉา-วิสัชนา
ถาม-ตอบ ปัญหาสภาวะธรรมล้วนๆ สำหรับอาภิธรรมิกะทุกระดับ
537 กระทู้
⚖️
กฎแห่งกรรม
เรื่องกรรมและผลของกรรม หลักธรรม และเรื่องราวที่เกี่ยวข้อง
0 กระทู้
💬
เปิดประเด็น
คำถาม เรื่องชวนคิด และประเด็นสำหรับแลกเปลี่ยนความคิดเห็น
1 กระทู้
🌏
ชีวิตในภพ
ชีวิตและความตาย (มี อสุภะ โปรดพิจารณาจิตก่อน)
3 กระทู้
🧘
ผ่อนคลาย
เรื่องเบาๆ สัพเพเหระในชีวิตประจำวัน
7 กระทู้

เรื่องน่าสนใจ

กระทู้เด่นจากชุมชน

กระทู้ล่าสุดทั้งหมด

562 กระทู้
+ ฝากข่าวสาร
ทั้งหมด 🛕 เรื่องของพระ🙏 ปุจฉา-วิสัชนา⚖️ กฎแห่งกรรม💬 เปิดประเด็น🌏 ชีวิตในภพ🧘 ผ่อนคลาย

วิปัสสนา แปลว่าอย่างไร มีกี่ประการ คืออะไรบ้าง ?

วิปัสสนา แปลว่า ความเห็นแจ้งเป็นพิเศษวิปัสสนา มี ๓ ประการ คือ๑. สงฺขารปริคฺคณฺหนกวิปสฺสนา คือ วิปัสสนาที่มีการกำหนดรู้ในสังขารธรรมรูปนาม๒. ผลสมาปตฺติวิปสฺสนา คือ วิปัสสนา…

(ก) จงแปลบาลีเป็นไทย “ตตฺถ อวิชฺชาปจฺจยา สงฺขารา, สงฺขารปจฺจยา วิญฺญาณํ” ?(ข) ให้จำแนกองค์ปฏิจจสมุปบาทเหล่านั้น โดยกาลทั้ง ๓ ?

(ก) ตตฺถ อวิชฺชาปจฺจยา สงฺขารา, สงฺขารปจฺจยา วิญฺญาณํ แปลเป็นไทยดังนี้ในนัยทั้ง ๒ นั้น ความเป็นไปแห่งปัจจัยธรรมและปัจจยุปบันธรรม โดยนัยแห่งปฏิจจสมุปบาท คือ ปุญญาภิสังขาร,…

จงแปลและแสดงองค์ธรรมในวิภังคบาลีดังต่อไปนี้ ?(ก) สพฺเพสํ อุปปชฺชนฺตานํ เตสํ ตตฺถ(ข) สุทฺธาวาสานํ เตสํ ตตฺถ

(ก) สพฺเพสํ อุปปชฺชนฺตานํ เตสํ ตตฺถแปลว่า: เมื่อบุคคลเหล่านั้นทั้งหมด กำลังเกิดใน ๓๑ ภูมิ ในภูมินั้นองค์ธรรม ได้แก่: ปุถุชน ๔, ผลเสกขบุคคล ๓ ซึ่งกำลังเกิดใน ๓๑ ภูมิ ที่เร…
ยอดนิยม

ในสุตตันติกทุกมาติกา ๔๒ ทุกะนั้น แม้ความหมายจะต่างกันก็ตาม แต่องค์ธรรมปรมัตถ์และที่ตั้งเหมือนกัน มีกี่ทุกะ ? คืออะไรบ้าง ?

ตอบในสุตตันติกทุกมาติกา ๔๒ ทุกะนั้น แม้ว่าความหมายจะต่างกันก็ตาม แต่องค์ธรรมปรมัตถ์และที่ตั้งเหมือนกัน มี ๑๔ ทุกะ คือ:๑. พาลทุกะ, กัณหทุกะ, ตปนียทุกะ (รวม ๓ ทุกะนี้ องค์ธ…
ยอดนิยม

จงแสดงภูมิที่สัจจะเกิดได้ และไม่ได้(ก) ภูมิที่มรรคสัจจะ เคยเกิด แต่ทุกขสัจจะ จักไม่เกิด(ข) ภูมิที่มรรคสัจจะ ก็เคยเกิด สมุทยสัจจะ ก็จักเกิด(ค) ภูมิที่ทุกขสัจจะ กำลังเกิด แต่มรรคสัจจะ ไม่เคยเกิด(ง) ภูมิที่สมุทยสัจจะ ก็จักเกิด ทุกขสัจจะ ก็จักเกิด

(ก) นตฺถิ. ไม่มี(ข) มี ๒๖ ภูมิ คือ จตุโวการภูมิ ๔, ปัญจโวการภูมิ ๒๒ (เว้นอบายภูมิ ๔)(ค) มี ๕ ภูมิ คือ อสัญญสัตตภูมิ ๑, อบายภูมิ ๔(ง) มี ๓๐ ภูมิ คือ จตุโวการภูมิ ๔, ปัญจโว…
ยอดนิยม

รูปมีจำนวนเท่าไร ? คืออะไรบ้าง ? ให้บอกชื่อของรูปเหล่านั้นมาตามลำดับ ?

ตอบรูปมีจำนวน ๒๘ รูป (เมื่อแสดงตามลำดับองค์ธรรม) ดังนี้:๑. ปฐวีรูป๒. อาโปรูป๓. เตโชรูป๔. วาโยรูป๕. จักขุปสาทรูป๖. โสตปสาทรูป๗. ฆานปสาทรูป๘. ชิวหาปสาทรูป๙. กายปสาทรูป๑๐. ร…
ยอดนิยม

ให้แสดงเป็นปฐมบท และทุติยบทพร้อมทั้งคำแปล โดยยกเอา:(ก) ทุติยบท ของสเหตุกทุกะ เข้าใน เหตุทุกะ(ข) ทุติยบท ของอาสวสัมปยุตตทุกะ เข้าใน อาสวทุกะ(ค) ทุติยบท ของอุปาทานสัมปยุตตทุกะ เข้าใน อุปาทานทุกะ ?

ตอบแสดงเป็นปฐมบท และทุติยบทพร้อมทั้งคำแปล ดังนี้:(ก) ทุติยบท ของสเหตุกทุกะ เข้าใน เหตุทุกะ:• ปฐมบท: อเหตุกา ธมฺมา เหตูปิ แปล: สภาวธรรมทั้งหลายที่ไม่ประกอบด้วยเหตุ แต่ชื่อ…

(ก) คำว่า 'นิยตโยคีเจตสิก' และ 'อนิยตโยคีเจตสิก' หมายความว่าอย่างไร มีจำนวนเท่าไร อะไรบ้าง ? (ข) คำว่า 'นานากทาจิเจตสิก' 'กทาจิเจตสิก' และ 'สหกทาจิเจตสิก' หมายความว่าอย่างไร มีจำนวนเท่าไร อะไรบ้าง ?

(ก) คำว่า นิยตโยคีเจตสิก หมายความว่า เจตสิกที่ประกอบได้แน่นอน มี ๔๑ ดวง คืออัญญสมานเจตสิก ๑๓โมหจตุกเจตสิก ๔โลภเจตสิก ๓ทิฏฐิเจตสิก ๓โทสเจตสิก ๓วิจิกิจฉาเจตสิก ๓โสภณเจตสิก …

จงแสดงปฏิสนธิจิตที่เกิดต่อจากจุติจิตต่อไปนี้ ?(ก) อรูปาวจรจุติจิต ๔ ดวง(ข) รูปาวจรจุติจิต ๕ ดวง(ค) กามติเหตุกจุติจิต ๔ ดวง(ง) ทวิเหตุกจุติจิต ๔ ดวง และ อเหตุกจุติจิต ๒ ดวง

(ก) หลังจาก อรูปาวจรจุติจิต ๔ ดวง เกิด มีปฏิสนธิจิตเกิดต่อได้ ๘ ดวง คือ อรูปาวจรปฏิสนธิจิต ๔ (เว้นอรูปาวจรปฏิสนธิจิตเบื้องต่ำ) และ กามติเหตุกปฏิสนธิจิต ๔(ข) หลังจาก รูปาว…

(ก) จงแสดง สุขินทริยนิทเทส ตามทวาทสมนยนิทเทส (เฉพาะสังคหิตะ) ?(ข) จงแสดง จิตตสังสัฏฐปทนิทเทส ตามทวาทสมนยนิทเทส (เฉพาะอสังคหิตะ) ?

(ก) แสดง สุขินทริยนิทเทส ตามทวาทสมนยนิทเทส เฉพาะสังคหิตะ ดังนี้ปุจฉา: สุขินฺทฺริเยน เย ธมฺมา สมฺปยุตฺตา เต ธมฺมา กตีหิ ขนฺเธหิ กตีหายตเนหิ กตีหิ ธาตูหิ สงฺคหิตา ?คำแปล: ส…

จงแสดงอำนาจปัจจัยที่เข้ากันได้ในการช่วยอุปการะ ดังต่อไปนี้ ?(ก) อุปาทานทั้ง ๔ เป็นปัจจัยช่วยอุปการะแก่กัมมภวะ ที่เกิดขึ้นติดต่อกันกับตน โดยไม่มีระหว่างคั่นนั้น ?(ข) นามคือเอกัคคตาที่ประกอบกับโลกิยวิบาก เป็นปัจจัยช่วยอุปการะแก่มนายตนะ ซึ่งได้แก่โลกิยวิบาก

(ก) ได้อำนาจปัจจัย ๖ คือ๑. อนันตรปัจจัย๒. สมนันตรปัจจัย๓. อนันตรูปนิสสยปัจจัย๔. อาเสวนปัจจัย๕. นัตถิปัจจัย๖. วิคตปัจจัย(ข) ได้อำนาจปัจจัย ๑๐ คือ๑. สหชาตปัจจัย๒. อัญญมัญญป…

จงแสดง ทุกขสัจจนิทเทส (เฉพาะสังคหิตะ) และ อุเปกขินทริยนิทเทส (เฉพาะอสังคหิตะภาษาไทย) ตามจุททสมนยนิทเทส ?

แสดงทุกขสัจจนิทเทส (เฉพาะสังคหิตะ) และ อุเปกขินทริยนิทเทส (เฉพาะอสังคหิตะภาษาไทย) ตามจุททสมนยนิทเทส ดังนี้๑. ทุกขสัจจนิทเทส (เฉพาะสังคหิตะ)ปุจฉา: ทุกขสจฺเจน เย ธมฺมา วิปฺ…

คำว่า “นิพพาน” เมื่อแยกบทออกแล้วมีกี่บท และให้บอกความหมายของบทนั้น ๆ ด้วย และจงแปลวจนัตถะดังต่อไปนี้วินติ สํสิพฺพตีติ = วานํวานโต นิกฺขนฺตนฺติ = นิพฺพานํ

คำว่า “นิพพาน” เมื่อแยกบทออกแล้วมี ๒ บท คือ นิ + วาน“นิ” แปลว่า พ้น หรือออก“วาน” แปลว่า ธรรมที่เป็นเครื่องเกี่ยวโยงไว้ หมายถึง ตัณหาเมื่อรวม ๒ บทเข้าด้วยกันเป็น นิพพาน แป…

จงบอกองค์ธรรมของคำว่า “นิโรโธ” และ “มคฺโค” ?

ตอบ๑. นิโรโธ องค์ธรรมได้แก่:• นิโรธสามัญ: ได้แก่ ตทังคนิโรธ (ความไม่มีภาวะแห่งกิเลสที่ถูกประหาณด้วยกามกุศล), วิกขัมภนนิโรธ (ความไม่มีภาวะแห่งนิวรณ์ที่ถูกประหาณด้วยมหัคคตก…

(ก) จงแสดงโทมนัสสินทริยนิทเทส เฉพาะวิปปยุตต์ภาษาไทย ตามเอกาทสมนยนิทเทส ?(ข) จงแสดงปริเทวนิทเทส เฉพาะสัมปยุตต์ ตามเอกาทสมนยนิทเทส ?

ตอบ(ก) โทมนัสสินทริยนิทเทส เฉพาะวิปปยุตต์ (ภาษาไทย) ตามเอกาทสมนยนิทเทสปุจฉา: โทมนัสสินทรีย์นี้ นับสงเคราะห์ สุข ทุกข์ โสมนัส อุเบกขา โดยความเป็นเวทนาขันธ์ ธัมมายตนะ ธัมมธ…
ยอดนิยม

จงวิสัชนา พร้อมคำแปล แสดงองค์ธรรมไม่ต้องจำแนกโกฏฐาส ในปุจฉาดังต่อไปนี้ยสฺส ทุกฺขสจฺจํ นุปฺปชฺชติ, ตสฺส สมุทยสจฺจํ นุปฺปชฺชตีติ. ?

วิสัชนา: อามนฺตา. ใช่.องค์ธรรม:ใน อนุโลมปุจฉา องค์ธรรมของสันนิฏฐานบท และ สังสยบท ได้แก่๑. ปุถุชน ๔, ผลบุคคล ๔ ซึ่งกำลังตายใน ๓๑ ภูมิ คือในขณะที่ถึงพร้อมด้วยการดับแห่งจุติ…
ยอดนิยม

ให้แสดงจิตเจตสิกที่รับอารมณ์โดยแน่นอนดังต่อไปนี้(๑) นิพพานอารมณ์(๒) นามอารมณ์(๓) รูปอารมณ์(๔) บัญญัติอารมณ์(๕) ปรมัตถอารมณ์

(๑) จิตที่รับนิพพานอารมณ์โดยแน่นอน มี ๘ ดวง คือ โลกุตตรจิต ๘เจตสิกที่รับนิพพานอารมณ์โดยแน่นอน ไม่มี(๒) จิตที่รับนามอารมณ์โดยแน่นอน มี ๑๔ ดวง คือ วิญญาณัญจายตนฌานจิต ๓, เน…

(ก) ให้แปลบาลีดังต่อไปนี้ ?๑. เกนฏฺเฐน ยมกนฺติ ยุคฬฏฺเฐน ยุคฬญฺหิ ยมกนฺติ วุจฺจติ๒. ยมสฺส ราชสฺส วิสยํ กมติ อติกฺกมติ เอเตนาติ = ยมกํ๓. ยญฺจ ตํ มญฺจ กญฺจาติ = ยมกํ(ข) ในยมกปกรณ์นี้มีปัญหาอยู่กี่อย่าง คืออะไรบ้าง ให้แสดงพร้อมทั้งความหมาย ?

(ก) แปลบาลี ดังนี้๑. ที่เรียกว่า ยมกะ เพราะอรรถว่าอะไร แก้ว่า ด้วยอรรถว่าเป็นคู่กัน จริงดังนั้น สิ่งที่เป็นคู่กันท่านจึงเรียกว่า “ยมกะ”๒. ปกรณ์ชื่อว่า ยมกะ เพราะอรรถว่า เ…
ยอดนิยม

ให้แสดงบทเป็น อนุโลม ปฏิโลม โดยยกเอา:(ก) ปฐมบทของ สังกิเลสิกทุกะ เข้าใน กิเลสทุกะ(ข) ปฐมบทของ สังกิลิฏฐทุกะ เข้าใน กิเลสทุกะ(ค) ปฐมบทของ กิเลสสัมปยุตตทุกะ เข้าใน กิเลสทุกะ ?

ตอบแสดงบทเป็น อนุโลม ปฏิโลม ดังนี้:(ก) ปฐมบทของ สังกิเลสิกทุกะ เข้าใน กิเลสทุกะ:• อนุโลม: กิเลสา เจว ธมฺมา สงฺกิเลสิกา จ ฯ• ปฏิโลม: สงฺกิเลสิกา เจว ธมฺมา โน จ กิเลสา ฯ(ข)…

ในสมถกรรมฐาน ๔๐ นั้น ต้องการทราบดังต่อไปนี้ ?(ก) กรรมฐานที่ได้ถึงอุปจารภาวนาเท่านั้น อัปปนาภาวนา คือ ฌานไม่เกิด และกรรมฐานที่ได้ถึงอัปปนาภาวนา คือ ฌาน มีอย่างละเท่าไร ? คืออะไรบ้าง ?(ข) ในกรรมฐาน ๓๐ ที่เข้าถึงอัปปนาฌานทั้ง ๙ อยากทราบว่ากรรมฐานที่ให้เข้าถึ

(ก) กรรมฐานที่ได้ถึงอุปจารภาวนาเท่านั้น (อัปปนาภาวนา คือ ฌานไม่เกิด) มี ๑๐ คือพุทธานุสสติ, ธัมมานุสสติ, สังฆานุสสติ, สีลานุสสติ, จาคานุสสติ, เทวตานุสสติ, อุปสมานุสสติ, มร…